Thuốc ức chế bơm Proton (PPI): Liều dùng theo chỉ định

Hiệu quả cao và độc tính thấp của thuốc ức chế bơm proton (PPI) đã góp phần vào việc kê đơn thuốc thường xuyên trên toàn thế giới, thường là không có chỉ định rõ ràng. Việc sử dụng PPI dài hạn có liên quan đến một số mối quan ngại về an toàn bao gồm các tác dụng phụ ngắn hạn và tác dụng phụ lâu dài. Theo quan điểm đó, việc kê đơn PPI nên dành cho những bệnh nhân có chỉ định rõ ràng, các bác sĩ và chuyên gia y tế có thể cân nhắc ngừng PPI khi thiếu chỉ định rõ ràng.[5,8-10]

Anh chup Man hinh 2025 03 14 luc 08.55.41

Liều dùng PPI theo hướng dẫn của Viện y tế National Institute for Health and Care Excellence – NICE [7]

Anh chup Man hinh 2025 03 14 luc 08.55.54

Những điểm cần lưu ý: [3,4,5]

– Một liệu trình sử dụng PPI thường kéo dài từ 4 đến 8 tuần (hoặc dài hơn) tuỳ vào chỉ định.

– Rà soát toàn bộ các bệnh nhân đang dùng PPI kéo dài và đánh giá xem có nên tiếp tục sử dụng hay có thể giảm liều PPI hay không.

– Với bệnh nhân lần đầu dùng PPI, cần trao đổi với người bệnh về thời gian điều trị dự kiến và có kế hoạch giảm liều hoặc ngừng điều trị.

– Đa số bệnh nhân trong chăm sóc sức khỏe ban đầu không cần dùng omeprazol với liều khởi đầu 40 mg/ngày (hoặc tương đương).

– Rất ít bệnh nhân cần phải dùng omeprazol với liều 40 mg, hàng ngày, kéo dài.

– Cân nhắc chế độ liều “khi cần” có phù hợp hơn cho bệnh nhân đang dùng PPI hàng ngày hay không.

– Tư vấn để bệnh nhân nắm được về nguy cơ tăng tiết acid hồi ứng có thể xảy ra khi ngừng sử dụng PPI. Trong trường hợp đó, có thể dùng thuốc kháng acid để làm giảm các triệu chứng.

Tài liệu tham khảo:
1. Dược thư quốc gia Việt Nam
2. Hướng dẫn sử dụng thuốc Esomeprazole
3. Nguyễn Tiến Pháp, Lương Anh. Sử dụng hợp lý, an toàn thuốc ức chế bơm proton. Cảnh giác dược. URL: https://magazine.canhgiacduoc.org.vn/Magazine/Details/133
4. ACG Clinical Guideline for the Diagnosis and Management of Gastroesophageal Reflux Disease. The American Journal of Gastroenterologt. January 2022;117(l):27-56. DOI:10.14309/ajg.0000000000001538.
5. Clinical guideline: The prescription of oral proton pump inhibitors (PPIs).l’ry{,S. Approved by: Gloucestershire Gastroenterology Group April 202I. URL: https://www.gloshopitals.nhs.uk/media/documents/Oral_PPL_Guideline_e2H203Y.pdf

6. Management of dyspepsia and gastro-oesophageal reflux disease (GORD).,1/I1,S. First produced: September 2015. URL: https://www nhs. Guidelines/Formulary_by_BNF_chapter_prescribing_guidelines/BNF_chapter_1/Dyspepsia_&_GORD.pdf
7. NICE Guidance: Gastro-oesophageal reflux disease and dyspepsia in adults: investigation and management. Clinical guideline [CG184]. NICE. Published: 03 September 2014 Last updated: 18 October 2019.
8. Proton pump inhibitors: When is enough, enough. BPJ 6I June 2014. Best Practice Journal. June 2014.
9. Yibirin M, et a/. Adverse Effects Associated with Proton Pump Inhibitor lJse. Cureus.2021 Jan; 13(1): e12759. DOI:10.7759/curets.12T59 .
10. John Maret-Ouda, et ol. Proton pump inhibitor use and risk of pneumonia: a selicontrolled case series study. Journal of Gastroenterolog,t. 2023;58:734-740. DOI: 10.1007/s00535-023-02007-s

Tác giả: DS. Phạm Hoàng Ngân

Tài liệu đính kèm