Thứ Bảy, ngày 30 tháng 05 năm 2026. Chào mừng đến cổng thông tin điện tử Bệnh viện Y học cổ truyền Thành phố Hồ Chí Minh.

Kiến thức y khoa

Thực dưỡng trị táo bón cho người bệnh tai biến

Nguyên lý chung
Sau tai biến, người bệnh ít vận động, nhu động ruột yếu dẫn đến táo bón. Đông y gọi là “Hư tổn đại tiện táo”: do cơ thể suy nhược, tân dịch (dịch cơ thể) bị khô sáp.
Mục tiêu: Nhuận tràng tự nhiên, không gây kích thích mạnh, đảm bảo cấu trúc thức ăn an toàn tuyệt đối khi nuốt.
Lưu ý: Đây là chế độ ăn hỗ trợ chăm sóc và phục hồi, không thay thế điều trị y khoa.

3626741426243272810

NHÓM THỰC PHẨM HỖ TRỢ NHUẬN TRÀNG

Thực phẩm Tác dụng Lưu ý an toàn
Vừng (mè) đen Nhuận tràng, bổ huyết, ích tinh Có thể dùng lâu dài với lượng vừa phải
Hạnh nhân ngọt Giáng khí, nhuận phế, thông đại tràng Chỉ dùng loại ngọt. Liều lượng: 10g/ngày

MÓN ĂN HỖ TRỢ NHUẬN TRÀNG – CHÁO VỪNG ĐEN – HẠNH NHÂN 
Món ăn cơ bản, an toàn nhất cho mọi đối tượng.
Nguyên liệu: Gạo tẻ (30g), Vừng đen rang (20g), Hạnh nhân ngọt (10g – đã bóc vỏ).
Cách nấu:
Ninh gạo thành cháo thật nhừ.
Cho vừng đen và hạnh nhân đã xay sơ vào nấu cùng thêm 10 phút.
Nếu KHÔNG có rối loạn nuốt
Có thể ăn dạng cháo mềm thông thường.
Nhai kỹ, ăn chậm.
Nếu CÓ rối loạn nuốt
Xay nhuyễn hoàn toàn bằng máy xay.
Rây kỹ để loại bỏ cặn hoặc mảnh vụn.
Điều chỉnh độ sệt phù hợp khả năng nuốt.
Ăn bằng thìa nhỏ, từng ít một.

HƯỚNG DẪN AN TOÀN KHI CHO ĂN (RỐI LOẠN NUỐT)
Người bệnh tai biến rất dễ bị viêm phổi do sặc nếu thức ăn đi nhầm vào đường thở.
Cấu trúc thức ăn: Không để lợn cợn. Độ đặc phải đồng nhất (không được chỗ đặc chỗ loãng).
Tư thế: Ngồi thẳng 90 độ hoặc nằm đầu cao ít nhất 45 độ. Giữ tư thế này 30 phút sau khi ăn.
Vệ sinh miệng: Sau khi ăn, dùng gạc sạch vệ sinh kỹ khoang miệng để tránh thức ăn thừa đọng ở má gây nhiễm khuẩn.
Dấu hiệu nguy hiểm (Dừng ngay):
Ho sặc sụa, đỏ mặt khi đang nuốt.
Giọng nói bị đục, nghe như có nước trong cổ họng sau khi nuốt.
Thở nhanh, khò khè.

LỜI KHUYÊN 
Uống đủ nước: Các món trên chỉ có tác dụng khi cơ thể đủ nước. Nếu người bệnh nuốt nước lọc dễ sặc, hãy dùng chất làm đặc pha vào nước.
Vận động: Kết hợp xoa bụng theo chiều kim đồng hồ 15-20 phút mỗi ngày để hỗ trợ nhu động ruột.
Tham vấn: Nếu táo bón kèm đau bụng dữ dội hoặc không đại tiện trên 5 ngày, cần đưa người bệnh đến cơ sở y tế.

[Nguồn: Khoa dinh dưỡng]

Đối tác